04:27    ÇAĞLA ŞIKEL’DEN ÖZGE ULUSOY’A ÜNLÜ MODELLER DUMAN AJANS’LA YÜRÜDÜ   03:58   KOSGEB YÖNETICILERINDEN TARSUS TSO’YA ZIYARET   03:40   BÜYÜKŞEHIR’IN KENT TURU PROJESI, ÖĞRENCILERI SANATLA BULUŞTURUYOR    03:12   MEZITLI BELEDIYESI, ATıL SPOR ALANLARıNı KOMPLEKSE DÖNÜŞTÜRÜYOR   22:27   MERSIN BÜYÜKŞEHIR’DEN 2021’DE ULAŞıM ATAĞı   01:03   MERSIN’DE MINIK ÖĞRENCILER BU YıL DA BÜYÜKŞEHIR’IN SÜTLERI İLE SAĞLıKLA BÜYÜYOR   00:54   CHP’LI MILLETVEKILLERINDEN MHP’LI KıLAVUZ’A ÇOK SERT TEPKI   00:41   AHKİB’DEN 2021 YıLıNDA 356,5 MILYON DOLARLıK İHRACAT   00:23   TARSUS’TA ATA TOHUMU DAYANıŞMASı BÜYÜYOR   00:06   MERSIN BÜYÜKŞEHIR, 2021’DE 3 BIN 700 PATILI DOSTUN YARASıNı SARDı   22:50   BAŞKAN TARHAN VE BOZÖN HALKı ORMAN ALANıNıN HAZINEYE DEVREDILMESINE KARŞı ÇıKTı   22:40    BAŞKAN GÜLTAK; ’İŞ İNSANLARıNıN MERSIN’DEN FAYDALANMALARıNı İSTIYORUZ’   22:30   MERSIN BAROSU BAROLAR ARASı LIMON ÇIÇEĞI BASKETBOL TURNUVASı DÜZENLENDI   22:20   KıLıÇDAROĞLU: ’ŞIMDI BIZE DÜŞEN, GEÇMIŞTEKI HATALARLA YÜZLEŞMEK VE HAKKı YENEN İNSANıMıZLA TEKER TEKER HELALLEŞMEKTIR’   22:10   MESKİ’NIN ATıKSU ARıTMA TESISLERINDE ARıTıLAN SULAR 7/24 İZLENIYOR   22:01   ’UMUT VARSA EĞER’ SERGISI KAPıLARıNı AÇTı    18:47   DOWN SENDROMLU SEDAT KıZMAZ, DÜNYA FUTSAL ŞAMPIYONASı’NDA ÜLKEMIZI TEMSIL EDECEK   18:37   MERSIN BÜYÜKŞEHIR TARSUS KADıN VE ÇOCUK BILIM, TEKNOLOJI ATÖLYESI ÖĞRENCILERINDEN ÖNEMLI BAŞARı   22:57   MERSIN BÜYÜKŞEHIR, ’ENGELSIZ MERSIN’ İÇIN PROJELERINI SÜRDÜRÜYOR   22:29   TOROSLAR BELEDIYESI ILE İL EMNIYET MÜDÜRLÜĞÜ FINALE ADıNı YAZDıRDı  
 
     
 
 
image

Okunma : 6434  Tarih : 11.4.2017  E-Mail : bilgi@mersinerji.com

 
Ender ERDEMİL

Adalet.

Adalet tarih boyunca filozofların üzerinde en çok kafa yordukları konulardan biridir. Platon adaleti en yüce erdemlerden biri olarak tanımlar. İnsanın ve devletin temel davranış kuralı olduğundan söz eder. Aristo’ya göre de adaletin asıl hareket noktası eşitliktir.

Aydınlanma çağında düşünürler adalet ve hukuk kavramlarını bir araya getirmişler  “doğal hukuk” kavramını ortaya koymuşlar. Hukuka ve hukuksal eşitliğe uymayı adil davranmak olarak tanımlamışlar.

Şu bir gerçek ki adalet ve devlet kavramları birbirinden ayrılmaz. Başka bir deyişle adaleti dağıtacak olan devlettir.

17. Yüzyıl düşünürü ve devlet adamı Koçi Bey’e göre devletin adalet üzerine kurulu olması gerekir. Osmanlı devletinin çürümesiyle adaletten uzaklaşmayı özdeşleştirdiğini görüyoruz. 1630 yılında hazırlayıp devrin padişahlarına sunduğu risalesinde şunları belirlemiş:

1.Siyaset’in en yüksek noktasındaki otorite olan Sultan’ların halktan kopmaları, devlet işlerinden uzaklaşmaları, zevk, sefaya düşkünlükleri,

2.Ordunun savaşma yeteneği olmayan, kazanç peşinde koşan ve yanlış işler yapmış olanlarca doldurulması,

3. Adaleti dağıtan kadıların ehliyetsiz kişilerden seçilmesi, halkın gözünde itibarlarını yitirmeleri,

 4.Dini görevlerin ve eğitim görevlerinin ehli olmayanlara para karşılığı verilmesi, kuralların ihlali. (Beşik ulemalığı)

 (Kaynak:MACHİAVELLİ ve KOÇİ BEY’DE SİYASET, ADALET ve ERDEM Hüseyin BAL, hacettepe.edu.tr)

Günümüzde adalet kavramı hukukla tamamen bütünleşmiş, hukuk adaleti dağıtmanın temel aracı haline getirilmiştir. Farklı gelir gurupları arasındaki eşitsizliğin giderilmesi için sosyal adalet kavramı da geliştirilmiştir. Sosyal Adalet, kapitalizmin farklı gelir gurupları arasında yarattığı eşitsizliği gidermenin bir aracı olarak görülmüştür. Sosyal adalet kavramı da devlet yönetimine ve ekonomiye “Planlı kalkınma” olarak yansımıştır.

Ne var ki, Türkiye dışa açılıp dünya ekonomisiyle “entegre” olduğunda “planlı kalkınma” dönemi de son bulmuştur. Zira küresel liberalizm toplumsal kalkınmanın büyümenin sonucu olduğunu savunmaktadır. Ekonomi büyüdükçe herkesin parası olacağı varsayılarak Planlı kalkınma dönemlerinin sosyal adalet sağlayıcısı parasız sağlık, eğitim, sosyal güvenlik sistemi tamamen ortadan kaldırılmıştır. Bu hizmetler de “ekonomik büyümeye” katkısı olacak şekilde paralılaştırılmıştır.

Paranın her şey kabul edildiği toplumda, zaten az olan eşitlik tamamen ortadan kalkmış, gücü olanla olmayan arasındaki aralık uçuruma dönüşmüştür.

Bugün Koçi Bey’in 1630 yılında belirlediği çürümüşlüğü yaşamadığımızı kim ileri sürebilir?

Yargı, yürütme hatta yasama aygıtlarımızı yukarıdaki belirlemeler ışığında tekrar düşünün.  

Anayasaya ve yasalara aykırı davrananların çürümeyi nasıl hızlandırdıklarını, Anayasa değişikliğiyle bu yapıyı hukuk zeminine oturtmaya çalıştıklarını görün.

Yazımızı Hüseyin Bal’ın MACHİAVELLİ ve KOÇİ BEY’DE SİYASET, ADALET ve ERDEM başlıklı çalışmasından alıntılarla bitirelim:

“Machiavelli’ye göre devlet kendi başına bir amaçtır. Devleti, iktidarı temsil eden hükümdar amaçlara ulaşmak için meşru olan veya olmayan tüm araçları kullanabilir. Devlet veya iktidar kendi başına en yüksek değer olduğundan onu korumak için adalet, doğruluk, ahlak ve hatta din gibi kutsallar ihlal edilebilir.

Evet diyerek iktidarlara; Machiavelli’in gösterdiği yolu uygulama fırsatını, dönüşü olmayacak bir biçimde vereceksiniz.

Oysa Koçi Bey’in yönetenlere önerileri şunlar:

“Din ve devlet işlerinde kararlı olunuz,

Adil olunuz,

Her işi hak edene veriniz,

İltimas ve rüşveti kaldırınız,

Halkı ezdirmeyin ve ezmeyin,

Süs ve şöhretten kaçınız,

Kötülere karşı çıkınız, iyileri koruyunuz.” 

Hayır derseniz Koçi Bey’in ilkelerini savunmuş, hayata geçmesini sağlamanın yolunu açmış olacaksınız.

 

 




 
  YAZARIN ARŞİVİ
 
 
 
  YORUMLAR
 
 
  YORUM YAZIN
 
Adınız Soyadınız :

Yorumunuz :

Güvenlik Kodu : Güvenlik Kodu
Kod :

 








 
  FLAŞ HABER
   
  YAZARLAR
 
 
  EN ÇOK OKUNANLAR
  • Bu Ay
  • Bu Hafta
  • Dün
  • Bugün
 


 


  SOSYAL MEDYA

 
 

 







mersinerji.com
ANKA Haber Ajansı
Abonesidir

 
 
ANASAYFA İLETİŞİM KÜNYE HABER ARŞİVİ GİZLİLİK İLKELERİ

 
Siteden yararlanırken gizlilik ilkelerini okumanızı tavsiye ederiz..!
mersinerji.com © Copyright 2017-2022 Tüm hakları saklıdır..! İzinsiz ve kaynak gösterilemeden yayınlanamaz, kopyalanamaz, kullanılamaz..!

URA MEDYA