2026 tahmini bütçesi 3 milyar 810 milyon TL olarak belirlenen Toroslar Belediyesi, sadece doğal yaşam alanı için 80 milyon liralık yatırım yaptı. Ancak masraf bununla sınırlı kalmayacak. Doğal yaşam alanına her yıl, bugünkü parasal değerle 100 milyon lira ayrılması gerekecek.

Toroslar Belediye Başkanı Abdurrahman Yıldız, doğal yaşam alanında yaşamını sürdürecek hayvanların en iyi şekilde bakılabilmesi için bu masrafların yapılması gerektiğini belirtti ve hükümete, bu konuda belediyelere ek maddi kaynak sağlama çağrısında bulundu.

Kerimler Köyündeki doğal yaşam alanında yapılan çalışmaları inceledikten sonra değerlendirmelerde bulunan Başkan Yıldız, “Burası 64 dönüm civarında bir orman arazisinden oluşuyor ve ormanın doğal hali bozulmadan barınağa çevrilmiş durumda bu alanımız.  Ve birinci etabı şu anda tamamlanmış durumda. Burada birinci etap için belediyemiz 20 milyon liranın üzerinde bir harcama yaptı ve toplamda bu barınak tamamlandığında sadece yapım maliyeti olarak 80 milyon lira civarında bir belediye bütçesinden para harcanması gerekecek buraya ilişkin.  An itibariyle burada 200 civarında hayvan büyükşehrimizin barınağında tedavisi yapılıp, kısırlaştırıldıktan sonra burada yaşamlarına devam ediyorlar.  Bu doğal yaşam alanının tamamı bitirildiğinde ki 2026 yılı içerisinde bunu tamamlayacağız. Bitirildiğinde burada 3 bin 500 civarında sokak hayvanımız yaşamlarını bu ortamda sürdürecekler” dedi.

“Sadece mama için yıllık 70 milyon lira”

Doğal yaşam alanlarının belediyelere ciddi anlamda bir ek yük getirdiğine işaret eden Yıldız, “Tabii ki bu barınağın en güzel şekilde olmasını istiyoruz biz.  Burada toplayıp getirdiğimiz sokak hayvanlarımızın en kaliteli ortamda yaşamlarını sürdürmelerine dair bir irademiz var.  Fakat bunun karşılanabilmesi için belediyemizin ciddi bir bütçe açığının oluşmasına sebebiyet veriyor bu durum. Ortalama bu barınağın yıllık maliyeti yani yapım maliyetlerinin dışında yıllık maliyeti bize 100 milyon lira civarında. 70 milyon lira civarında sadece yem almamız gerekiyor.  Çünkü 3 bin 500 hayvana burada üç öğün yemek vereceğiz ve ortalama her bir hayvan için bizim 55 lira civarında bir giderimiz var.  Aynı zamanda 20 milyon lira civarında, 18 milyon lira arkadaşlarımızın hesapladığına göre ortalama hesap yapıyoruz. Buranın ilaç giderleri olacak.  Burada an itibariyle 20 civarında personelimiz çalışıyor. Bir veterinerimiz ve 20’ye yakın da sahada çalışan personelimiz var burada. Bu barınak tamamlandığında bunun sayısının en az 40’a çıkartılması gerekecek. En az iki, üç tane daha veteriner alınması gerekecek.  En azından birkaç tane de buraya veteriner teknikeri alınması gerekecek. Burada cerrahi operasyonların yapılabilmesi için buranın revirinin düzenlenmesi lazım.  Sadece basit bir revir olarak değil, aynı zamanda bir cerrahi operasyon yapılabilecek. Yani hayvanların ameliyat edilebileceği, kısırlaştırılabileceği bir revirin tamamlanmasının maliyeti de bize ortalama 50 milyon lira civarında” ifadelerini kullandı.

“Belediyelere görev verildi, bütçe verilmedi”

2025 yılının Eylül ayında arazinin tahsisini Orman Bölge Müdürlüğünden aldıklarını ve 2 ay içinde yapımına başladıklarını anlatan Yıldız, “İki ay gibi kısa bir zaman içerisinde biz buranın bütün bu görmüş olduğunuz tamiratlarını yaptık. Duvar örmelerini yaptık, çitlerini yaptık, padoklarını yaptık.  An itibariyle 14 tane padoğumuz sokak hayvanlarımıza hizmet verir durumda ve bu tamamlandığında tahmin ediyorum 60 civarında padoğumuz olacak burada.  Buralarda bu hayvanların konforlu bir şekilde hayatlarının devam ettirilmesi elzem. Fakat ne hikmetse bizim ülkemizde mesele şöyle yürütülüyor.  Şimdi bir yasa çıkartıldığında herhangi birine bir görevlendirme yapılacağında önce görevlendirme tarif edilir. Bunun bütçesi tespit edilir ve tespit edilen bütçe kadar da görev verilen kuruma ya da kişiye bu ödemeler yapılır.  Şimdi bu barınaklar meselesi öyle olmadı. Maalesef 2024 yılının Temmuz ayında yasanın son hali verildi ve uygulamaya konuldu. Ama maalesef tarif edilen görevin kendisinin karşılığında bütçesi oluşturulmadı.  Dolayısıyla bu belediyelerin sadece bizim Toroslar Belediyesini kastetmiyorum burada. Türkiye'de 958 tane ilçe belediyesi var.  Ortalama 600 tanesinin bu barınağı yapması lazım. Dolayısıyla bu belediyelerin bu kadar büyük maliyetlerin altından kalkması mümkün değil. Bu sefer ne oluyor? Belediye normalde programlamış olduğu ve halka hizmet götüreceği bir kısım projelerinden vazgeçip bu tarz projelere yönelmek zorunda kalıyor. Bu tarz projeler yapmak zorunda kalıyor.  Belediyelerin toplam bütçe içerisinden aldıkları pay yüzde 6. Yani biz bu barınağı yapmadan önce de o yüzde 6’nın içerisindeydik. Barınağı yaptıktan sonra da yüzde 6’nın içerisine girmiş olduk.  Dolayısıyla sitemim odur ki lütfen bu tarz görevler tarif edildiğinde aynı zamanda parlamentonun bunun bütçesini de tarif etmesi gerekir diye düşünüyorum ben.  Toroslar Belediyesi çapında bir belediyenin bir anda kendi cebinden 200 milyon liraya yakın bir bütçeyi bir yerden alıp bir yere koyması mümkün değil.  Zaten toplam bütçenin sınırı belli. Üstelik bu barınağı yapmak zorunda olan, bizden daha küçük ilçeler var.  Bütçesi daha düşük ilçeler de var. Dolayısıyla bunların tarif edilirken bütçesiyle birlikte tarif edilmesi gerekir. Belediyelere bir yük olarak bunların sunulmaması lazım gelir. Yani bir belediyeyi kıskaç altına alabilecek görevlerin tarif edilmemesi gerekir diye düşünüyorum ben” ifadelerini kullandı.

“Elektrik ihtiyacı için toroslar edaş da devreye girmeli”

Sokak hayvanları için yaşam alanı oluşturmaları zorunlu kılınan belediyelerin sadece bütçe açısından değil, elektrik, su gibi konularda da yalnız bırakıldığına dikkat çeken Başkan Yıldız sözlerini şöyle sürdürdü:

“Mesela bizim bu barınağımızda elektrik yok. An itibariyle biz jeneratörlerle burayı döndürmeye çalışıyoruz ama yarın buranın reviri kurulduğunda ışıklandırılmasının tamamı yapıldığında ve burada 64 dönüm arazi tamamen barınak haline getirildiğinde bizim jeneratörle burayı aydınlatma şansınız yok.  Ya da çok fazla bir maliyeti var. Şimdi bir de mesela bizim buradaki jeneratör maliyetimiz gerçekten artık katlanılabilir olmanın dışına çıkmaya başladı.  Dolayısıyla Toroslar EDAŞ'a başvurumuzu yaptık biz. Burada hızla elektrik santralinin konması lazım gelir.  Fakat bizim aldığımız yanıt şu Toroslar EDAŞ'tan. Ya siz işte elektriği köyden getirin santralinizi kurun biz elektriği size verelim.  Ya bunu ben de yaparım. Yani belediyeye zaten tarif edilmiş bir görevin tarif edilmemiş bir bütçesi ortalık yerde dururken bir de ekstradan başka kurumların zaten yapması gereken zorunlu hizmetlerin de belediyeye yıkılması ya da yıkılmaya çalışılması anlaşılabilir bir durum değil. Onun için ben bir kez daha buradan yetkililere sesleniyorum. Toroslar EDAŞ derhal buranın santralini yapmalıdır. Toroslar EDAŞ derhal buraya elektrik vermelidir. Derhal buranın elektrik direklerini dikmelidir.  Dolayısıyla ben bu Toroslar EDAŞ'ın buradaki santralini hızla yapmasını istiyorum. Çünkü buradaki hayvanlar, yakın bir zaman sonra sayıları binlerle ifade edilmeye başlanacak. Bizim burayı koruyabilmemiz için reviri çalıştırabilmemiz için, ışıkları, kamera sistemini çalıştırabilmemiz için bize acilen elektriğe ihtiyaç var.  Bu elektriğin de ilanihaye jeneratörle devam ettirilmesi mümkün değil.  Toroslar EDAŞ'ın derhal buradaki üzerine düşen, kendine tarif edilmiş yasa ile tarif edilmiş görevlerini de derhal yerine getirmesi lazım.  Çünkü burada doğacak herhangi bir problemden kaynaklı. Buraya gayrinizami saldırı vesaire olması ihtimali çok yüksek.  Çünkü burada bizim 20 tane güvenlik görevlisi koyacak imkanımız yok. Daha çok kameralarla buraları denetliyoruz.  Burada bir ya da iki tane görevli arkadaşımız geceleri kalıyor. Dolayısıyla böyle hassas bir işin yani yüzlerce, binlerce canlının olduğu bir alanda elektriğin olmaması, kameraların çalışmıyor olması ileride doğabilecek bir sürü problemin bugünden aslında göstergesi olabilir. Dolayısıyla hızla buraya santrale getirilmesi lazım gelir Toroslar EDAŞ'ın hızla elektrik direklerine dikmesi ve bizim elektriğimizi bir an önce bize vermesi gerekir.  Dolayısıyla buranın bir yaşam haline getirilebilmesi için belediye üzerine düşen bütün sorumlulukları yerine getiriyor. Aynı zamanda kamunun diğer kurumları da kendi üzerlerine düşen sorumlulukları derhal hal yerine getirmelidir. Yoksa burada doğal yaşamın devam edebilmesi maalesef mümkün değil.”