Elâzığ Lokantacılar ve Tatlıcılar Oda Başkanı Zülfü Tarhan, temel gıda ürünlerinde yapılan KDV indiriminin, yeme içme sektörü esnafını olumsuz etkilediğini söyledi. Tarhan, "KDV oranları yüzde 8`den yüzde 1`e indi. Ama maalesef bu raflara ve fiyatlara yansımadı. İşletmelerimize aldığımız malzemeleri yüzde 1 KDV ile alıyoruz ama sattığımız yemeğin yüzde 8 olarak vergisini devlete veriyoruz. Aradaki o yüzde 7`lik fark esnafın sırtına bindi" dedi.
Elâzığ Lokantacılar ve Tatlıcılar Oda Başkanı Zülfü Tarhan, temel gıda ürünlerde KDV oranının yüzde 8`den yüzde 1`e indirilmesi kararının esnafa ve etiket fiyatlarına nasıl yansıdığını anlattı.
"Tabi bizler Elâzığ Lokantacılar ve Tatlıcılar Odası olarak en temel görevlerimizden bir tanesi temsil ettiğimiz sektörü ve esnafın sorun ve sıkıntılarını dile getirmek ilgili mercilere taşımak ve bu noktada çözüm aramak . Tabi malumunuz olduğu üzere Elazığ`da 24 Ocak`ta bir deprem yaşandı. Bu deprem sürecinde yine en fazla sıkıntı yaşayan, ticari anlamda kayıp yaşayan bizim esnafımız oldu. Onun sıkıntılarını atlatamadan tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de Pandemi süreci esnafımızı yine ciddi manada sıkıntıya soktu. Çünkü sizler de takdir edersiniz ki alınan bütün tedbirlerde, kapanmalarda ilk başta yasak getirilen meslek gruplarının başında yeme içme sektörü geliyordu. Lokantalarımız aylarca kapalı kaldı. Ve bizim sektörümüz, işletmelerin girdileri çok yüksek ve çok fazla olan bir sektör. Bizim en ufak bir köfteci dükkanımızda 5 tane personel çalışıyor. 40 tane 50 tane personel çalıştıran işletmelerimiz var. Bacasız fabrika tabirini tam olarak bu noktada bizler için kullanılmış bir tabir olarak kabul ediyorum.”
"ESNAF BU YÜKÜ KALDIRAMAZ HALE GELDİ"
Pandemi boyunca kısıtlı şartlarda iş yapmaya çalışan esnafın sonrasında da ekonomik krizle mücadele ettiğini ifade eden Tarhan, özellikle elektrik faturalarının en büyük gider kalemi olduğunu belirterek şunları söyledi:
"Tabi ki kapalı kalınca bu çalışanlardan evine ekmek götüremeyenler oldu, işletmelerimiz paket servis olarak çalışmak zorunda kaldılar. Fakat paket servis kültürü ilimizde çok fazla yaygın bir kültür olmadığı için, çok yaygın bir şekilde satışlarımız olmadı. Kısıtlı bir şekilde ticaretimizi döndürmeye mecbur kaldık. Hal böyle olunca artı bizim kiralarımız, elektrik, SGK, BAĞ-KUR pirimler derken ciddi anlamda maliyetimiz var. Bu paket servis olayı da esnafın giderlerini karşılamayınca tabii ki esnaf bu süreçte borçlandı, kredi kullanmak zorunda kaldı. Bir takım tedarikçi firmalara borçlanmak zorunda kaldı. Bununla birlikte bizler daha sonra Pandemi süreci sonrası ülkemizin tekrar eski refah sürecine kavuşacağını beklerken Pandemi sonrası şu an içinde bulunduğumuz bu ekonomik kriz ciddi anlamda yine esnafımızı sıkıntıya sokmaktadır."
"10 BİN LİRA KİRA VEREN ESNAFA 30 BİN ELEKTRİK FATURASI GELİYOR"
Lokantacı ve tatlıcı esnafının aldığı tüm temel malzemelere 3-5 kat zam gelirken bu zamları satış rakamlarına yansıtamadıklarını belirten Tarhan, vatandaşın da alım gücü olmadığı için esnafların satış yapamadığını kaydetti. Tarhan konuşmasını şöyle sürdürdü:
"Aldığımız, kullandığımız temel ürünlerin hepsine 3-5 katı zam geldi. Bizler bir yemeği yaparken on çeşit malzeme kullanıyoruz. Bunların hepsi çok fahiş bir şekilde zamlandı. Bu zamları maalesef biz sattığımız yemeklere yansıtamıyoruz. Böyle olunca bizim kar marjlarımız düştü. Bunun yanı sıra vatandaşın da alım gücü düştüğü için, sürüm olayı da olmuyor. Sürümle de esnafımız bu açığı kapatamıyor. Eski müşteri potansiyelimizi yakalayamıyoruz. Neden? Çünkü vatandaşlarımızın alım gücü yok. Bunun yanı sıra bunlarla boğuşurken işte geçtiğimiz günlerde elektriğe yapılan yüzde 50 zam esnafımızın belini büktü. Büyük gider kalemi kira iken şimdi bizim en büyük gider kalemimiz elektrik, enerji oldu. İşletmelerimize baktığımız zaman bir işletmenin kirası 10 bin TL, elektrik gelmiş 30 bin TL. Yani bunlarla esnafın mücadele etmesi mümkün değil. Ve esnaf biliyorsunuz ki şehirlerin, ülkelerin yapımında bir mihenk taşıdır, bir şehrin esnafı ticaret çarkları rahat bir şekilde dönüyorsa, ticaretini yapabiliyorsa, ödemelerini yapabiliyorsa o şehirde refah vardır, huzur vardır, düzgün giden bir şeyler vardır. Esnaf da mutludur vatandaş da mutludur.
"ARADAKİ YÜZDE 7`LİK KDV TAMAMEN BİZİM ESNAFIMIZIN SIRTINA BİNDİ"
Bunun yanı sıra bir de bizim sektörümüzü ilgilendiren diğer konu KDV oranları. Biliyorsunuz ki Sayın Cumhurbaşkanımız zamlanan ürünlerin indirilmesi için, indirime gidilmesi için temel gıda ürünlerinde KDV oranlarını yüzde 8`den yüzde 1`e indirdi. Ama maalesef bu raflara ve fiyatlara yansıdı mı yansımadı. Bizim işletmelerimize aldığımız malzemeleri yüzde 1 KDV ile alıyoruz ama sattığımız yemeğin yüzde 8 olarak vergisini devlete veriyoruz. Aradaki o yüzde 7`lik fark tamamen bizim esnafımızın sırtına bindi ve aylık çok ciddi manada vergi çıkıyor esnafımıza, esnafımızın da gerek elektrikte olsun gerek ki bu KDV de ki orantısız değerler de olsun gerekse bu yaşadığımız ekonomik ortamda bu sıkıntıların üstesinden gelmesi mümkün değil. Bu noktada sağduyu gösterilip esnafımızı bu sıkıntılardan bir an önce korunması gerektiğini düşünüyoruz."