TAMER ARDA ERŞİN

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Müfettişi Alparslan Kılıçarslan, Amasra`daki maden faciasının yaşandığı madendeki gaz izleme merkezinde televizyon izlendiğini ifade ederek, “Merkezi gaz izlemeyle ilgili son teftişimizde giderilen bir mevzuata aykırılık var. O da merkezi gaz izleme odasında müfettişlerimiz televizyon olduğunu görüyorlar, daha sonra o televizyonu merkezi gaz izleme odasından uzaklaştırıyorlar. Bu merkezi gaz izlemeyi izleyen arkadaşın dikkati dağılmaması için onu oradan kaldırtıyorlar. ‘Televizyonu buradan kaldıralım` diyorlar, kaldırtıyorlar” dedi.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakan Yardımcısı Adnan Ertem, TBMM`de kurulan Amasra Maden Faciasını Araştırma Komisyonu`nda, dün Türkiye Taşkömürü Kurumu`na ait Bartın`ın Amasra ilçesinde 42 madencinin yaşamını yitirdiği madendeki eksiklikleri açıkladı. Ertem, Amasra`daki madende hayat odası olmasının eksiklik havalandırma yönünün tersine çevrilememesinin eksiklik olduğunu şöyle açıkladı:

“Havalandırma sistemi acil hâllerde kullanılması için hava yönünü ters çevirebilecek özelliklerde olması zorunluluğu getirildi. Bu iş yerimizde, bizim teftiş raporunda tespit ettiğimiz eksikliklerden birisi, giderilmesi gereken eksikliklerden birisi olarak da bu mevcut.”

Ertem, Amasra`daki kazanın pervanelerden birinin çalışmaması ve tamir için bir türlü getirilmeyen kelepçeden kaynaklanmış olabileceğini şöyle ifade etti:

“Evet, şu anda önümüzde havalandırmaya ilişkin bir tespit var, havalandırmada bir arızanın olduğuyla alakalı hatta aynı gün 11.38 civarında arıza meydana geldiğiyle ilgili bir bilgi var… Şu anda, evet, havalandırmayla alakalı hepinizin kafasında bir şüphe var ve yoğunlaşma da genelde bunun üzerine yapıldı , savcılık tutuklamaları da bundan hareketle yapıldı; bunları hepimiz biliyoruz ama net olarak şundan dolayı olduğunu hiçbirimizin söyleme imkânı olduğunu düşünmüyorum.

Aslında biraz önce söyledim. Bize göre, bizim tespitlerimize göre arızalı fanın hava/ gaz oranının yükselmesine sebep olduğuyla alakalı bir tespitimiz yok. Her ne kadar kaza sonrası alınan ifadelerde ve ya bilirkişi raporunda işte bazı verilerin yükseldiği gibi ifadeler varsa da bizim gözlemlediğimiz 5 seviyesine ulaşmayla ilgili, kaza sonrası bir ifade, bizim tespitlerde yok, onun göçertme yapılan bir yerde, anlık olduğunu ve gerekli tedbirlerin alınarak daha sonra da giderildiğini ki madenlerde bu tür göçertmelerin olabileceğiyle alakalı herkesin kabul ettiği bir görüş var. Rutinin dışına, normallerin üstüne çıkan tespitler var mı? Evet var ama normal dediğimiz 1,5 seviyesi. Kontrol edilebilir olduğu için, denetim esnasında veya işletme esnasında işverenler tarafından bir kontrol edilebilir olduğu için de havalandırma sayesinde çok üzerinde durulmadığı görülüyor.”

İKİ YILDA 2 BİN 636 EMEKÇİ İŞ CİNAYETLERİNDE ÖLDÜ

Ertem, Türkiye`deki iş cinayeti ve meslek hastalığı verilerini de şöyle açıkladı:

“2020 yılında 1240 bizim SGK verileri bağlamında söylüyorum bunu, 2021 yılında ise 1394 çalışan iş kazası sebebiyle vefat etti. Ancak bunlardan maden sektöründe, madencilik ve taş ocağı, ikisi birlikte, vefat edenlerin sayısı 2020`de 66, 2021`de 75 iş kazası sebebiyle ölüm gerçekleşti ve toplam ölüm içerisinde yüzde 5 seviyesinde maden sektöründeki iş kazası sebebiyle ölüm oranı.

İKİ YILDA MESLEK HASTALIĞINDA ÖLEN 40 KİŞİ

2020 yılında meslek hastalığı sebebiyle ölümler 5, 2021 yılında ise 35 kişi olarak gözüküyor. Burada madencilik ve taş ocağı sektörü ayrımı yok bizdeki şeyde ama bundan sonra iş sağlığı güvenliği takip sistemi ile biz daha önceden Sağlık Bakanlığı verilerine ulaşma imkânımız yoktu, şimdi yaptığımız protokol çerçevesinde Sağlık Bakanlığı verilerine ulaşıp e-nabız`dan meslek hastalığından ölüp ölmediğiyle alakalı olarak tespit yapma imkânına kavuşacağız.”

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Müfettişi Alparslan Kılıçarslan ise Amasra`daki gaz izleme merkezinde iki kişi olması gerektiğine dikkat çekerek, “TTK`nin iç yönergesinde 2 kişi olması gerektiği söyleniyor. Buna ilişkin bizim tespit ettiğimiz” dedi.

GAZ İZLEME MERKEZİNDE TELEVİZYON VAR

Kılıçarslan, gaz izleme merkezinde televizyon izlendiğini ise şöyle ifade etti:

“TTK`nin iç yönergesinde 2 kişi olması gerekiyor. Yalnız bununla ilgili bizim merkezi gaz izlemeyle ilgili son teftişimizde giderilen bir mevzuata aykırılık var. O da merkezi gaz izleme odasında müfettişlerimiz televizyon olduğunu görüyorlar, daha sonra o televizyonu merkezi gaz izleme odasından uzaklaştırıyorlar. Bu merkezi gaz izlemeyi izleyen arkadaşın dikkati dağılmaması için onu oradan kaldırtıyorlar. ‘Televizyonu buradan kaldıralım` diyorlar, kaldırtıyorlar.”

İZLEME OPERATÖRÜ DE AÇIKLAMIŞTI

Faciaya ilişkin soruşturma kapsamında savcılığın ifadesini aldığı izleme operatörü Mehmet Özdemir, olay günü iki kişi çalışması gerekirken personel eksikliği nedeniyle tek kişi çalıştığını açıklayarak, “Ara ara tek kişi çalıştığımız oluyordu. Ben işe başladığım ilk gün de tek kişi çalışmıştım. Personel yetersizliğinden dolayı tek kişi kalıyorduk. Bunu amirlerimiz de biliyordu” demişti.

 (Arşiv Görüntüsü)