Genel Sağlık-İş Genel Başkanı Derya Uğur, 2019-2022 yılları arasında sağlık çalışanlarının yaşadığı sorunları ortaya koymak için alan araştırması yaptıklarını açıkladı. Uğur, “Sorunlar pandemiyle derinleşirken başlayan ekonomik kriz, sağlık çalışanları açısından geçim sıkıntısı başta olmak üzere ciddi sorunların somutlaşmasına neden olmuştur” dedi.

Genel Sağlık-İş, 2019-2022 yılları arasında sağlık çalışanlarının yaşadığı sorunları ortaya koymak için alan araştırması yaptı. Araştırma sonuçlarını Genel Sağlık-İş Genel Başkanı Derya Uğur yazılı açıklama ile duyurdu.

Basın açıklamasında, 2003 yılından itibaren yürürlüğe konan sağlıkta dönüşüm süreci kapsamında belirlenen erişilmesi kolay ve kaliteli sağlık hizmeti sunumunun sağlanması, sağlık personelinin niteliğinin ve motivasyonunun geliştirilmesi, ilaç ve malzemeye erişimin kolaylaşması ve tarafların karar alma süreçlerine etkin katılımının gerçekleştirilmesi gibi hedeflerin hayata geçirilemediği kaydedildi. Açıklamada “Bununla birlikte, 20 yıla yaklaşan dönüşüm süreci, sıralanan hedeflerin gerçekleştirilmesi bir yana, sağlıkta piyasalaşmanın önünün açıldığı, kamusal sağlık hizmetlerinin tartışıldığı, pandemiyle birlikte var olan sorunların yanına yenilerinin eklendiği bir yapıyı beraberinde getirmiştir. Sorunlar pandemiyle derinleşirken başlayan ekonomik kriz, sağlık çalışanları açısından geçim sıkıntısı başta olmak üzere ciddi sorunların somutlaşmasına neden olmuştur” denildi.

SAĞLIK ÇALIŞANLARININ BORÇLANMA EĞİLİMİ YÜZDE 69,6`DAN YÜZDE 75,3`E ÇIKTI

Araştırmadan öne çıkanlar şöyle:

“Sağlık çalışanlarının 2019 yılında yüzde 69,6 olan borçlanma oranı, 2021`de yüzde 72,8 ve 2022`de ise yüzde 75,3`e yükselmiştir.

Sağlıkta dönüşüm, pandemi ve kriz süreci, sağlık çalışanlarının kredi kullanım oranlarını artırmıştır. Bu konuda 2019-2022 yılları arasında gözlemlenen artış oranı yüzde 6`dır. 2019`de yüzde 78,4 olan kredi kullanım oranı 2022`de yüzde 84,4 olarak kaydedilmiştir. İhtiyaç kredisi kullanım oranı 2019-2022 döneminde yüzde 6`dan fazla oranda artmıştır. Aylık kullanım dışında kredi kartı borcu oranı yaklaşık 12 puan yükselmiştir.

“EK İŞ YAPANLARIN ORANI ÜÇ YILDA YAKLAŞIK ÜÇ KATINA ÇIKTI”

Sağlıkta dönüşüm, pandemi ve kriz, sağlık çalışanlarının bir bölümü için ek iş yapmayı bir zorunluluk haline getirmiştir. 2019`da yüzde 5 olan ek iş yapma oranı, 2022`de yüzde 15,8`e yükselmiştir.

2019 yılında başa-baş düzeyde olan memnun olmayanların oranı 2021`de yüzde 78,4`e, 2022`de ise yüzde 93,8`e yükselmiştir.

Sağlık çalışanlarına göre toplum nezdindeki saygınlıkları yıllar geçtikçe azalmaktadır. Esasen sağlık çalışanları her araştırmada büyük ağırlıkla gerekli saygınlığa sahip olmadıklarını belirtmişlerdir. Bununla birlikte, konuyla ilgili olumsuz vurgu 2019 yılında yüzde 91 iken 2022`de yüzde 96`ya yükselmiştir.

2019`da işsizliğin Türkiye`nin en büyük sorunu olduğunu düşünenlerin oranı yüzde 79,9`dan yüzde 89,9`a yükselmiştir. Yoksulluğa dair vurgu ise artmıştır. Türkiye`nin en büyük sorununun yoksulluk olduğunu söyleyenlerin oranı 73,7`den yüzde 88,2`ye çıkmıştır.”

İKTİDARA ÇAĞRI: SAĞLIK EMEKÇİLERİNİN AĞIR VE KÖTÜ ÇALIŞMA KOŞULLARI ACİLEN DÜZELTİLMELİ, SAĞLIĞI PİYASALAŞTIRAN POLİTİKALARA SON VERİLMELİ

Genel Sağlık-İş Genel Başkanı Uğur, iktidara şu çağrıda bulundu:

“Sağlık emekçilerinin ağır ve kötü çalışma koşulları acilen düzeltilmelidir.

Sabit ödeme / performans ödemesi gibi sağlık çalışanlarının mağduriyetine sebep olan ve çalışma barışını bozan uygulamalara son verilmeli; en düşüğü yoksulluk sınırının üzerine olacak şekilde, kadro derecesine göre maaşlarda kademeli artış yapılmalıdır.

Tüm sağlık emekçilerini kapsayacak kademeli ek gösterge artışı yapılmalıdır.

Sağlık şiddete son verecek etkin ve caydırıcı düzenlemeler ivedilikle hayata geçirilmelidir.

Aile Hekimliği Sözleşme ve Ödeme Yönetmeliği geri çekilmelidir.

Sağlık emekçilerinin çocuk bakım sorunun çözümü için haftanın 7 günü, 24 saat kesintisiz hizmet veren bakımevi, kreş ve anaokulu düzenlemesi hayata geçirilmelidir.

Yeterli sayıda sağlık çalışanı istihdam edilmeli, personel açığı kapatılmalıdır.

Tüm sağlık emekçilerine geçmişe etkili olarak yıllık 90 gün yıpranma payı hakkı verilmelidir.

Covid-19 için tüm sağlık çalışanlarına iş kazası meslek hastalığı kapsamında haklar veren özel bir düzenleme yapılmalıdır.

Sağlık emekçileri arasında farklı çalışma biçimlerine son verilmeli; kadrolu, güvenceli çalışma biçimi sağlanmalıdır.

Sağlığı piyasalaştıran politikalara son verilmeli, Atatürk`ün başlattığı ulusal, kamucu ve halkçı sağlık politikalarını tekrar hayata geçirilmelidir.”

“1 MAYIS`TA SAĞLIK ÇALIŞANLARI MÜJDE DEĞİL, İCRAAT BEKLEMEKTEDİR”

“1 Mayıs Birlik, Mücadele ve Dayanışma Gününde işyerlerinde “can kurtarma” mücadelesi veren sağlık çalışanları; artık müjde değil, icraat beklemektedir. Sağlık çalışanları, sağlıklı, güvenceli, insan onuruna yaraşır çalışma ve yaşam koşulları istemektedir. 1 Mayıs; yoksulluğa, emek sömürüsüne ve hak kayıplarına örgütlenerek, birlikte cesaretle karşı durma günüdür.”