Anayasa Mahkemesi (AYM), Türkiye’deki yerel yönetim yapılarını yakından ilgilendiren önemli bir karara imza attı. 8 Haziran 2025 tarihli yasal düzenleme ile gündeme gelen, nüfusu kritik eşiğin altına düşen belediyelerin tüzel kişiliğinin kaldırılmasına yönelik madde, Yüksek Mahkeme tarafından onaylandı.

CHP’nin İtirazı: "Göçü Hızlandırır, Güvenliği Zedeler"

Cumhuriyet Halk Partisi (CHP), 7551 sayılı Kanun’un belediyelerin köye dönüştürülmesini öngören maddesinin Anayasa’ya aykırı olduğunu savunarak iptal davası açmıştı. CHP'nin dava dilekçesinde şu dikkat çekici gerekçeler yer almıştı:

• Düzenlemenin kamu yararına olmadığı,

• Beldelerin köye dönüşmesinin nüfus kaybını ve büyükşehirlere göçü artıracağı,

• Nüfus verilerindeki dinamik değişimler nedeniyle idari yapıların aniden değiştirilmesinin hukuki güvenlik ilkesine aykırı olduğu.

AYM Oy Birliğiyle Karar Verdi: "Kanun Koyucunun Takdiri"

Dosyayı inceleyen Anayasa Mahkemesi, iptal ve yürürlüğü durdurma talebini oy birliğiyle reddetti. Mahkemenin gerekçeli kararında, belediyelerin kurulması veya kaldırılmasının kanun ya da Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile yapılabileceği, bu durumun anayasal bir zorunluluk olduğu hatırlatıldı.

Gerekçede, yerel yönetimlerin özerkliği ve hukuk devleti ilkelerine vurgu yapılarak şu ifadelere yer verildi:

"Nüfusu 2 binin altına düşen belediyelerin köye dönüştürülme usul ve esaslarının kanunla düzenlenmesi, kanun koyucunun takdir yetkisi kapsamındadır. Bu düzenlemenin ilk mahalli idareler seçimlerinde uygulanacak olması, mahalli idarelerin özerkliği ilkeleriyle çelişmemektedir."

Süreç Nasıl İşleyecek?

AYM'nin bu kararıyla birlikte, adrese dayalı nüfus kayıt sistemi sonuçlarına göre nüfusu 2 binin altında kalan belde belediyeleri, yapılacak ilk yerel seçimlerle birlikte resmen köy statüsüne geçecek. Bu durum, söz konusu yerleşim yerlerindeki idari yapının ve hizmet mekanizmalarının değişmesi anlamına geliyor.