CHP'den ayrılan 91 milletvekilinin kuruculuğunda siyaset sahnesine adım atan YENİ Parti, partinin işleyişi ve seçim stratejilerini şekillendirecek 22 Temmuz 2026 tarihli tüzüğünü yayımladı. Toplam 10 kısımdan oluşan tüzük metninde; genel ilkelerden disiplin kurallarına, kadın ve gençlik kollarından aday belirleme süreçlerine kadar kritik başlıklar yer aldı.
İçindekiler bölümünde 65 madde ve 3 geçici madde yer alırken, gözden kaçmayan bir teknik detay da dikkat çekti. Tüzükte "Partinin Tüzelkişiliğine Son Verme" ile "Yürürlük ve Yürütme" başlıklı son iki hükmün sehven ayrı ayrı "Madde 65" olarak numaralandırıldığı görüldü.
Partinin Siyasal Kimliği: "Çağdaş Sosyal Demokrat"
Tüzüğün "Genel Hükümler" kısmında YENİ Parti kendisini, "Türkiye’nin demokrasi ittifakını kuran ve temsil eden çağdaş sosyal demokrat bir parti" olarak tanımladı.
Parti ilkelerinde ise Atatürk ilkeleri olan Cumhuriyetçilik, Milliyetçilik, Halkçılık, Devletçilik, Laiklik ve Devrimcilik (Altı Ok) kucaklanırken; katılımcı demokrasi, sosyal devlet, kapsayıcı kalkınma ve "Yurtta Barış, Dünyada Barış" vizyonu merkeze alındı. Siyasal eylemin ise "onurlu bir toplum hizmeti" olduğu vurgulandı.
Siyasette 3 Dönem Kuralı ve Sürpriz Aday Belirleme Yöntemleri
YENİ Parti tüzüğünün en çok konuşulacak bölümlerinden biri aday belirleme süreçleri oldu. Tüzüğe göre milletvekili adayları şu 5 yöntemden biriyle seçilecek:
-
Ön seçim
-
Örgüt denetiminde ön seçim
-
Aday yoklaması
-
Örgüt denetiminde aday yoklaması
-
Merkez yoklaması
Hangi ilde hangi yöntemin kullanılacağına Parti Meclisi karar verecek. Ayrıca tüzük, en az bir seçim çevresinin aday listesinin ilk sırasına engelli bir adayın yerleştirilmesini zorunlu kıldı.
En Fazla 3 Dönem Şartı!
Tüzükle birlikte bir kişinin en fazla 3 dönem üst üste milletvekili, belediye başkanı veya meclis üyesi seçilebilmesine karar verildi. Ön seçim ve aday yoklamasıyla seçilenler ise bu sınırlamadan muaf tutulacak.
Cumhurbaşkanı Adayı İçin "Seçmen Yoklaması" Ezberi Bozacak!
Partinin Cumhurbaşkanı adayının belirlenmesinde alışılmışın dışında bir yöntem listeye eklendi. Parti Meclisi kararıyla Cumhurbaşkanı adayı; seçmen yoklaması, ön seçim, aday yoklaması veya merkez yoklaması yollarıyla belirlenebilecek. "Seçmen yoklaması" tercih edilirse, aday doğrudan seçmen kütüğündeki vatandaşların katılımıyla tespit edilecek.
Siyasette Tarihi Kotalar: %50 Cinsiyet, %25 Gençlik Kotası
YENİ Parti tüzüğü, parti içi temsiliyette radikal kota kararlarına imza attı:
-
%50 Cinsiyet Kotası: Parti Meclisi, Yüksek Disiplin Kurulu, yönetim organları ve aday listelerinde yarı yarıya cinsiyet eşitliği hedeflendi. Kademeli geçiş kapsamında ilk olağan kurultayda %33 olarak başlayacak kota, dördüncü kurultayda %50'ye ulaşacak.
-
%25 Gençlik Kotası: Partide gençlere ayrılan %25'lik kotanın alt dağılımı ise 18-25 yaş grubu için %10, 26-40 yaş grubu için %15 olarak belirlendi.